Czy skład bakterii zamieszkujących nasze jelita może mieć związek z przebiegiem miastenii gravis? To pytanie coraz częściej pojawia się w badaniach nad chorobami autoimmunologicznymi. Naukowcy analizują, czy mikrobiom jelitowy może być jednym z czynników związanych z funkcjonowaniem układu odpornościowego i różnicami w przebiegu choroby.
We wrześniu 2026 roku w czasopiśmie Journal of Neuroimmunology opublikowano badanie przeprowadzone przez naukowców z Korei Południowej, dotyczące związku między składem mikrobioty jelitowej, postacią miastenii gravis oraz poziomem przeciwciał przeciwko receptorowi acetylocholiny (anty-AChR).
Czym jest mikrobiom jelitowy?
Mikrobiom jelitowy to ogół mikroorganizmów i ich materiału genetycznego występujących w jelitach człowieka. Należą do nich przede wszystkim bakterie uczestniczące w procesach trawienia, metabolizmu oraz oddziaływaniach z układem odpornościowym.
W ostatnich latach naukowcy coraz częściej badają związki między mikrobiotą a chorobami autoimmunologicznymi. Nie oznacza to jednak, że bakterie jelitowe są bezpośrednią przyczyną tych chorób.
Jak wyglądało koreańskie badanie?
Badacze przeanalizowali próbki od 14 pacjentów z miastenią gravis oraz 10 zdrowych osób stanowiących grupę kontrolną.
Wśród pacjentów z MG trzy osoby miały postać oczną choroby, a jedenaście postać uogólnioną.
Naukowcy oceniali skład bakterii jelitowych oraz analizowali jego możliwe związki z poziomem przeciwciał anty-AChR i obrazem klinicznym choroby.
Co wykazały wyniki?
W analizach zaobserwowano pewne różnice w proporcjach wybranych rodzajów bakterii pomiędzy badanymi grupami pacjentów.
Na przykład bakterie z rodzajów Anaerostipes, Blautia i Faecalibacterium występowały względnie częściej w części grup z miastenią oczną lub niższymi poziomami przeciwciał. Z kolei inne rodzaje bakterii obserwowano częściej w grupach z miastenią uogólnioną lub wyższymi poziomami przeciwciał.
Jednak ogólne wskaźniki różnorodności mikrobiomu nie wykazały istotnych różnic pomiędzy analizowanymi podgrupami. Dodatkowo wyniki dotyczące przewidywanych szlaków metabolicznych nie utrzymały istotności po odpowiedniej korekcie statystycznej.
Oznacza to, że badanie wykazało jedynie wstępne zależności, a nie potwierdzony mechanizm wpływu bakterii jelitowych na przebieg miastenii.
Czy dieta i probiotyki mogą leczyć miastenię?
Na podstawie tego badania nie można wyciągnąć takiego wniosku.
Badanie obejmowało niewielką liczbę osób, szczególnie w grupie pacjentów z miastenią oczną. Nie sprawdzano w nim skuteczności diety, probiotyków ani innych metod zmieniania mikrobiomu jako terapii MG.
Nie ma więc podstaw, aby na tej podstawie zalecać konkretne preparaty probiotyczne lub modyfikowanie standardowego leczenia neurologicznego.
Prawidłowe odżywianie pozostaje ważnym elementem ogólnej opieki nad zdrowiem, ale nie zastępuje leczenia miastenii gravis.
Dlaczego naukowcy badają mikrobiom?
Miastenia gravis jest chorobą autoimmunologiczną, a mechanizmy odpowiedzialne za nieprawidłowe działanie układu odpornościowego są złożone.
Badania nad mikrobiomem mogą w przyszłości pomóc lepiej zrozumieć, dlaczego choroba przebiega inaczej u poszczególnych pacjentów i jakie czynniki mogą wiązać się z aktywnością odpowiedzi immunologicznej.
Wymaga to jednak znacznie większych badań, uwzględniających m.in. stosowane leki, sposób odżywiania, wiek, choroby współistniejące oraz różnice między poszczególnymi postaciami miastenii.
Perspektywa PTCHNM
Jako PTCHNM z zainteresowaniem śledzimy także te kierunki badań, które wykraczają poza tradycyjne podejście do neurologii i leczenia chorób nerwowo-mięśniowych.
Badania nad mikrobiomem są interesujące, ponieważ mogą pomóc lepiej poznać związki między układem odpornościowym a innymi procesami zachodzącymi w organizmie.
Jednocześnie podkreślamy, że na obecnym etapie wyniki nie uzasadniają stosowania nowych metod leczenia miastenii ani zmiany zaleceń medycznych.
To przede wszystkim kolejny przykład tego, jak wiele zagadnień związanych z miastenią gravis pozostaje przedmiotem badań naukowych na całym świecie.